+
+
Szalony miód to ciemny, czerwonawy miód z Himalajów i z regionu Morza Czarnego w Turcji. Wytwarzają go pszczoły, które zbierają nektar z niektórych kwiatów różanecznika. Ten nektar zawiera naturalne substancje zwane grajanotoksynami, które przechodzą do miodu. W tym artykule przeczytasz, skąd pochodzi szalony miód, jak zbiera się go w Nepalu i co nauka mówi o grajanotoksynach.
Czym jest szalony miód?
Szalony miód pochodzi z nektaru gatunków różanecznika, takich jak Rhododendron ponticum, oraz innych rosnących w górach (Wikipedia: Mad honey, Wikipedia: Rhododendron ponticum). W Nepalu wytwarza go głównie himalajska pszczoła olbrzymia (Apis laboriosa), największa pszczoła miodna na świecie (Wikipedia: Apis laboriosa). Pszczoły te budują plastry na stromych ścianach skalnych na dużej wysokości.
Historia i kultura
Szalony miód ma długą spisaną historię. Grecki pisarz Ksenofont opisał około 400 roku p.n.e., że greccy żołnierze zachorowali po zjedzeniu miodu nad Morzem Czarnym. W Nepalu zbiór miodu to dawna tradycja ludu Gurung w środkowych wzgórzach kraju. Zbiorowi często towarzyszą rytuały, w których prosi się duchy skały o ochronę.
Tradycyjny zbiór
Łowcy miodu schodzą po ścianach skalnych po drabinach z lin z bambusa i trawy. Dymem z palonych liści odganiają pszczoły od plastrów, a potem odcinają plastry długimi bambusowymi tyczkami. Praca odbywa się na dużej wysokości i jest bardzo wyczerpująca fizycznie. Dziś mniej młodych ludzi uczy się tego rzemiosła, a turystyka zmieniła sposób i częstotliwość zbiorów.
Grajanotoksyny: co mówi nauka
Grajanotoksyny to naturalne toksyny występujące w różanecznikach i roślinach pokrewnych (Wikipedia: Grajanotoksyna). Działają na kanały sodowe w komórkach nerwowych i mięśniowych. Literatura medyczna opisuje wiele przypadków tak zwanego zatrucia szalonym miodem. Typowe objawy w tych opisach to zawroty głowy, nudności, niskie ciśnienie krwi i wolne bicie serca, a niektórzy pacjenci wymagali leczenia w szpitalu. Ilość grajanotoksyny w miodzie może się bardzo różnić, dlatego nie da się z góry przewidzieć, jak dany słoik zadziała na człowieka. Szalony miód nie jest produktem, który sprzedajemy.
Środowisko i etyka
Himalajska pszczoła olbrzymia potrzebuje nienaruszonych ścian skalnych i lasów. Nadmierne zbiory i utrata siedlisk wywierają presję na roje. W Nepalu projekty ochrony przyrody współpracują z lokalnymi społecznościami, aby zbiory pozostały zrównoważone. Osoby, które chcą zobaczyć polowanie na miód, powinny wybierać lokalnych przewodników i szanować zasady społeczności.
Najczęściej zadawane pytania
Dlaczego nazywa się go szalonym miodem?
Nazwa pochodzi od grajanotoksyn w miodzie. Pochodzą one z nektaru różanecznika i mogą wywołać zatrucie.
Jakie pszczoły wytwarzają szalony miód w Nepalu?
W Nepalu wytwarza go głównie himalajska pszczoła olbrzymia, Apis laboriosa, która buduje plastry na wysokich ścianach skalnych.
Kto zbiera szalony miód w Nepalu?
Tradycyjny zbiór prowadzą łowcy miodu, głównie ze społeczności Gurung w środkowych wzgórzach Nepalu.
Czy szalony miód jest niebezpieczny?
Literatura medyczna opisuje wiele przypadków zatrucia szalonym miodem. Zawartość grajanotoksyny różni się w zależności od miodu.
